Home Theater Center
مرکز بررسی سیستم های صوتی و تصویری
بی شک و بی شک بلندگوی مانیتورینگ یاماها "NS10M Studio" مهم ترین بلندگوی 40 سال گذشته در صنعت صدا بحساب میاد, و لقب بلندگوی افسانه ای به واقع برازنده آن است. اما چرا NS10M Studio تا به این حد در بین مهندسین صدا و استودیوهای ضبط موسیقی محبوب شد! طراح این بلندگوی آقای "Akira Nakamura" یکی از طراحان آلات موسیقی کمپانی یاماها ست, آقای ناکامورا از ابتدای کار در کمپانی یاماها علاقه به طراحی و ساخت بلندگو هم داشتن, بلندگوی مشهور "NS-1000" اولین بلندگوی طراحی شده توسط اقای ناکامورا در سال 1974 برای یاماها ست. که به تازگی یاماها نسخه جدید NS-5000 هم از روی همین بلندگو باز تولید کرده است. ناکامورا مدل ابتدایی NS-10 را در سال 1978 به عنوان یک بلندگوی ارزان قیمت های فای طراحی کرد, و کمپانی یاماها نیز آن را تولید کرد. موفقیت این مدل در بین اودیوفایل ها پای این بلندگو را به استودیوهای ضبط موسیقی هم باز کرد, و به سرعت مورد توجه مهندسین صدا هم قرار گرفت. اما واقعاً NS-10M چی داشت که اینقدر مورد توجه اودیوفایل ها و استودیوهای ضبط قرار گرفت!

NS-10M یاماها مدل ابتدایی, یک بلندگوی پسیو 2WAY با کابینت سیلد از جنس نئوپان 2.5 سانتی متری با 7 لایه فینیشینگ است, با یک میدرنج باس 7 اینچی با مخروط کاغذی و یک تویتر soft گنبدی شکل نچندان خاص در نسخه ابتدایی, مدل خانگی این بلندگو کمتر از 7 کیلو وزن داشت و به شکل ایستاده طراحی شده بود. شاید تنها نکته مثبت در کابینت این بلندگو دقت در فینیشینگ کابینت بود که تاثیر زیادی در کنترل رزونانس های کابینت دارد. این بلندگو به ازای هر یک وات توان و در فاصله یک متری ۹۰dB صدا تولید می کرد. این یعنی حساسیت 90db داشت, که برای آمپلی فایرهای کم وات یک امتیاز مثبت بحساب میاد.
اما راز موفقیت این بلندگو نه کابینت ابتدایی آن بود و نه تویتر نچندان جالبش! چیزی که NS-10M به عنوان بهترین مانیتورینگ جهان چهل سال پیشتاز کرد, جنس مخروط درایور 7 اینچی آن بود. درایور میدباس این بلندگو از نوعی خمیر کاغذ که در صنعت عکاسی کاربرد داشت ساخته میشد, ماده ای بسیار سبک و محکم که توان باز تولید ضعیف ترین سیگنال های دریافتی داشت. مخروط این درایور بلعکس تمام تولیدات بلندگو تا به آن تاریخ و حتی تا به حال به شکل پرس ماده تولید نمیشد, بلکه از یک ورق کاغذ که با دست به شکل مخروط در آمده ساخته میشد. از سال ۲۰۰۱ به دلیل عدم تولید خمیر کاغذ مورد نیاز برای تولید درایور این بلندگو، تولید آن نیز متوقف شد. در تصویر زیر می توانید محل اتصال دو سر کاغذ ببینید:

NS-10M در نسخه ابتدایی مشکلی در صدا داشت، که فقط با روشی که در علم صدا بهش "Tissue Effect" یا تاثیر دستمال کاغذی گفته میشه برطرف میشد, و اون عدم هماهنگی بین صدای تویتر با ووفر بود، اودیوفایل ها و مهندس های صدا در آن سالها در بلندگوهای که Coherency خوبی بین درایوهاشو وجود نداشت از یک لایه دستمال کاغذی که روی تویتر قرار میگیره استفاده می کردن, تا یک بالانس فرکانسی در بلندگو ایجاد کنن, با کم یا زیاد کردن لایه های دستمال کاغذی هم میشد به نتیجه مطلوب رسید. بنظر من در بلندگوهای امروزی این تاثیر میشه با برنداشتن "گریل" بلندگو ها ایجاد کرد, کاری که من همیشه انجام میدم.
در همان سالها و برای بر طرف کردن مشکل "Tissue Effect" در NS-10 تیم طراحی آقای ناکامورا یک نسخه ویژه با نام "NS10M Studio" تولید کردن, که در این مدل از یک تویتر Soft Dome با قطر 3.5 سانتی متر استفاده شد, که به نسبت مدل 1 اینچی قبلی توان تولید ناحیه فرکانس گسترده تر و هماهنگ تر با درایور 7 اینچی داشت. کابینت مدل استودیویی جدید نیز به شکل افقی طراحی شد که به اندازه زیادی از تیرگی و کدر بودن صدا Muddy در فرکانس های میانی کاسته شد. همچنین تغییرتی در کویل ووفر و طراحی کراس اور ایجاد شد که باعث پاسخ فرکانسی بین ۶۰ هرتز تا ۲۰ کیلوهرتز شد. (ناحیه فرکانسی ۶۰ هرتز مهم ترین ناحیه بم صدا در ضبط موسیقی است) "NS10M Studio" معروف به این بود که تمام نقاط ضعف صدا را در مرحله رکورد آشکار می کند. یاماها و آقای ناکامورا به یک موفقیت جهانی دست پیدا کردن که تا به امروز در هیچ بلندگوی مانیتوری تکرار نشد.
شاید امروز دیگه بلندگوی آنالوگی مثل NS10M Studio یاماها فقط به عنوان دکور و ارزش در استودیو های ضبط موسیقی جهان حضور دارد, اما چهل سال افتخار میکس و مستر بهترین و بدترین های صنعت موسیقی جهان همراه این بلندگو است.
نظرات
من همیشه این بلندگو در استودیوها دیده بودم اما اصلا نمی دونستم همچین تاریخی پشتش هست!
ممنون که ازش نوشتید
امروزه هم از تكنولوژي مشابه اين اسپيكر ، در اسپيكرهاي ديگه اي استفاده ميشه؟ اگر هست توضيح بديد لطفاً
سلام
رمز موفقیت این بلندگو مخروط دیافراگم بود که پروندش بسته شد.
الان برند فلاندی و فوق العاده GENELEC هست که محبوب بهترین استودیوهای جهان است.
سلام
منظورتون از درک مشابه من از صدارو متوجه نمیشم! (حتماً شوخی کردین)
ببینید من و امثال من به اندازه تجربیاتمون درکی از صدا داریم, نظرات که بعضاً کاملا متفاوت است. تعریف من از صدا با تعریف شخصی دیگه کاملا میتونه متفاوت باشه, فقط میتونم بگم کسی که تعریفش از صدا احساسی یا هیجانی هست از نظر من اشتباهه...
کمپانی ها هم با نظرات و سلیقه طراحان و تاریخچه ی که اون هارو در اون زمینه مطرح کرده کار میکنن. برای بعضی این سلیقه ها مثبت و برای برخی منفی است.
که شما خیلی خوب بهش اشاره کردید
تشکر
اکثرا فقط بلدن بگن فلان سیستم صداش گرم بود یا در ماکرو خوب بود! این بد نیست اما کافی نیست.
دستمال کاغذی که در سری های نخست این بلندگو استفاده میشد برای کاهش صدای تیوتر بود تا صدای برایت این بلندگو را بهتر کند و این روش تاثیری در coherency یک بلندگو ندارد و روش طراحی در اصطلاح چشمه صدا time alignment بوده که درایوها در فاصله ای از هم قرار میگیرند تا در یک زمان و هماهنگ و هم فاز مرتعش شوند.
اگر دوستان آئودیوفیل به ما خرده نگیرند بیشتر طراحان بلندگو به خاطر زیبایی کارشان همه ی درایوها را در یک خط عمودی در کابینت جای میدهند که متاسفانه coherency را از بین میبره چون کراس اوور تاخیر زمانی ایجاد میکنه و صدای تیوتر از مید جلوتره و همینطور مید از میدباس ، طراحان کمی هستند که این اصول را در نظر میگیرند مثل ویلسون و vandersteen و... که تیوتر و مید اونها در جعبه چند میلیمتر یا سانت عقبتر قرار میگیره تا مشکل چشمه صدا وجود نداشته باشه.
سلام
هر دوی این برندها به شرکت های چینی فروخته شدن و با اسم های دیگه ی فعالیت میکنن.
در واقع ورشکست شدن.
آکایی دهه ی 70 میلادی برای ست های های فای مطرح بود. مخصوصاض برای مردم عام و هیپی ها.
این برندها سازنده تجهیزات صوتی خانگی بودن, این واژه حرفه ی باید از ذهن ایرانی ها پاک کرد! سیستم های حرفه ی برای استودیوها, سالن های کنسرت و سینما, برودکست... هست.
همینطور
aiwa
ممنونم استاد
فید آر اس اس مربوط به نظرات این مطلب