فرکانس‌های اینفراسونیک

توضیحات

زیر مجموعه: تحلیل ها

دسته: بلندگو

نوشته شده توسط بهرنگ برزین

فرکانس‌های اینفراسونیک (Infrasonic) به امواج صوتی با فرکانس بسیار پایین‌تر از محدوده‌ی معمول شنوایی انسان، یعنی تقریباً زیر ۲۰ هرتز، گفته می‌شود. محدوده ای "بین ۳ تا ۱۰ هرتز" در این محدوده فرکانسی، ادراک انسان دیگر صدا را به شکل یک صدای مشخص و قابل تشخیص نمی شنود؛ در محدوده اینفراسونیک امواج صوتی به صورت فشار هوا و احساس فیزیکی در بدن تجربه می شود. به همین دلیل، این بخش از طیف فرکانسی در طراحی برخی سیستم‌های سینمایی و تجربه‌های لحطه ای اهمیت ویژه‌ای پیدا می‌کند.

بازسازی دقیق فرکانس‌های بسیار پایین در یک محیط خانگی از دشوارترین بخش‌های مهندسی آکوستیک است. هرچه فرکانس پایین‌تر می‌رود، برای ایجاد سطح فشار صوتی قابل‌ توجه، به جابه‌ جایی بسیار بیشتری از هوا نیاز است. به همین دلیل، بلندگوهای خانگی اغلب در بازتولید فرکانس‌های بسیار پایین با محدودیت مواجه‌اند و عملکرد آن‌ها معمولاً در محدوده‌ای حدود 60 هرتز افت می‌کند.

برای تولید مؤثر محدوده فرکانسی اینفراسونیک به ساب‌ ووفرهای پرقدرت،کورس حرکتی مناسب درایور و همچنین طراحی آکوستیکی صحیح اتاق نیاز است.

در سیستم‌های سینمای خانگی، کانال LFE (Low-Frequency Effects) برای انتقال بخش مهمی از افکت‌ های فرکانس پایین طراحی شده است. نکته‌ی مهم این است که LFE را نباید صرفاً معادل «کانال اینفراسونیک» دانست. محدوده‌ی نامی LFE در استانداردهای سینمایی تا حدود 80 هرتز در نظر گرفته می‌شود و وجود اطلاعات بسیار پایین، مثلاً زیر ۲۰ هرتز، به میکس و مسترینگ اثر بستگی دارد. بنابراین این تصور که تمام محتوای LFE الزاماً شامل فرکانس‌های ۳ تا ۱۰ هرتز است، درست نیست.

یکی از مشکلات سیستم‌های صوتی معمولی این است که اگر یک سیستم نتواند فرکانس‌های بسیار پایین را بازتولید کند، بخشی از اطلاعات اصلی سیگنال حذف یا تضعیف می‌شود. با این حال، ممکن است به دلیل وجود هارمونیک‌ها و فرکانس‌های ناحیه LFE، همچنان احساس کنیم که بیس قدرتمند وجود دارد, اما الزاماً همان احساس فیزیکی و فشار پایین‌ فرکانس اینفراسونیک را تجربه نمی‌کنید.

تفاوت میان این دو تجربه در صحنه‌های سینمایی بسیار مهم است. یک انفجار، برخورد یک جسم عظیم یا حرکت یک سازه‌ی بزرگ تنها از طریق صدای قابل شنیدن تجربه نمی‌شود, بخش قابل توجهی از اندازه جرم و قدرت چنین رویدادهایی می‌تواند به انرژی موجود در محدوده‌ی فرکانس پایین وابسته باشد. هنگامی که سیستم صوتی و آکوستیک اتاق بتوانند این انرژی را به شکل کنترل‌ شده بازتولید کنند، تجربه‌ی تماشاگر از یک رویداد صرفاً شنیداری به تجربه‌ای شنیداری و فیزیکی نزدیک‌تر می‌شود.

در فرکانس‌های بسیار پایین، رابطه‌ی میان بلندگو و فضای اتاق نیز اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. طول موج یک فرکانس ۲۰ هرتزی حدود ۱۷ متر است و با کاهش فرکانس، طول موج باز هم افزایش پیدا می‌کند. بنابراین ابعاد اتاق، موقعیت ساب‌ووفرها، محل نشستن مخاطب و حتی نحوه‌ی کوپل‌ شدن سیستم با کف و دیوارها می‌توانند بر نتیجه تأثیر قابل توجهی داشته باشند. به همین دلیل، صرفاً استفاده از یک ساب‌ووفر قدرتمند تضمین نمی‌کند که فرکانس‌های محدوده اینفراسونیک را تجربه کنید.

 بنابراین تفاوت میان یک سیستم دارای بیس عمیق و سیستمی که واقعاً توانایی بازتولید فرکانس‌های بسیار پایین اینفراسونیک را دارد بسیار زیاد است. در صورت وجود محتوای ۳ تا ۱۰ هرتز در میکس، تنها سیستم‌هایی که توانایی بازتولید این محدوده را دارند می‌توانند بخش فیزیکی این انرژی را به‌ صورت فشار صوتی در بدن منتقل کنند, در حالی که سیستم‌ های استاندارد تنها هارمونیک‌ها و فرکانس های بسیار بالاتر اینفراسونیک را پخش می کنند.